Foliumzuur zwangerschap: hoeveel, wanneer en waarom?

Geschreven door: Lydia Jansen
Gecontroleerd door: Jo Kho

Wil je zwanger worden of ben je net zwanger? Dan krijg je het advies om extra foliumzuur te slikken. In dit artikel lees je wanneer je begint, hoeveel je nodig hebt, tot wanneer je doorslikt en wat je doet als je later bent begonnen.

Slik dagelijks 400 microgram foliumzuur, bovenop je voeding.

Begin minstens 4 weken voor de conceptie, het liefst zodra je een kinderwens hebt.

Het advies loopt tot de tiende week van de zwangerschap.

Tijdens de hele zwangerschap geldt daarnaast het advies om dagelijks 10 microgram vitamine D te slikken.

Je ADH van folaat uit je voeding verhoogt van 300mcg per dag naar 400mcg per dag tijdens de hele zwangerschap. (Náást een supplement inname.)

Je ADH van folaat uit je voeding verhoogt nog meer tijdens de borstvoeding: naar 500mcg per dag.

Waarom foliumzuur tijdens de zwangerschap?

Onderzoek naar neuraalbuisdefecten, zoals een open ruggetje, laat zien dat een lage folaatstatus van de moeder een risicofactor is.[1]


Het lastige is dat het zenuwstelsel van je baby al vanaf de eerste dag na de bevruchting wordt aangelegd.[2] De neuraalbuis sluit zich al in de eerste maand na de conceptie. Je folaatstatus moet op dat moment dus al verhoogd zijn, terwijl de meeste vrouwen in deze weken nog niet eens weten dat ze zwanger zijn.


Daarnaast is je folaatstatus niet na één tablet al hoger. Dat kost een aantal weken.[3]


Daarom is het advies om te beginnen zodra je een kinderwens hebt.[4] Zo heb je de tijd om je folaatstatus op te bouwen vóór die eerste belangrijke weken.

foliumzuur zwangerschap: een zwangere vrouw zit met en kop thee op bed.

Wanneer begin je met foliumzuur?

Het officiële advies is om ongeveer 4 weken vóór de bevruchting te beginnen met foliumzuur.[2]


Maar zwanger worden is natuurlijk geen druk op de knop. Daarom is het advies om te beginnen zodra je zwanger wilt worden, bijvoorbeeld wanneer je stopt met de pil.[4]


Kan het kwaad om maandenlang foliumzuur te slikken?

En als zwanger worden langer duurt dan je hoopt? Dan kun je gewoon doorgaan met 400 mcg per dag. Ook als het maanden duurt, kan dat geen kwaad.[2]

Wist je dat vitamine B11 goed is voor:[5]

  • normale aminozuursynthese
  • normale bloedvorming
  • een rol speelt in het celdelingsproces
  • homocysteïnemetabolisme
  • een normale werking van het immuunsysteem
  • weerstand tegen stress
  • het geheugen en leerprestaties
  • helpt bij vermoeidheid
foliumzuur zwangerschap: een vrouw neemt een supplement in.

Hoeveel foliumzuur heb je nodig?

Om deze vraag te beantwoorden, zetten we twee adviezen naast elkaar.


Foliumzuur als supplement

Dit is het advies dat je vast al kent: slik vanaf minstens 4 weken vóór de bevruchting tot en met week 10 dagelijks 400 mcg foliumzuur.[4] Die hoeveelheid is voldoende voor álle vrouwen, ongeacht hoeveel folaat je uit je voeding haalt.[2]


Folaat in je voeding

Daarnaast bestaat er een Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH) voor folaat uit voeding. Die haal je met gezond en gevarieerd eten, bovenop de 400 mcg uit je supplement. Tijdens de zwangerschap en de borstvoeding ligt deze ADH flink hoger:[2]

  • 18 jaar en ouder: 300 mcg
  • Zwanger: 400 mcg
  • Borstvoeding: 500 mcg

Tijdens je zwangerschap heb je dus een derde meer folaat nodig dan normaal, en tijdens de borstvoeding ruim anderhalf keer zoveel.


In het artikel over folaat in je voeding gaan we dieper in op welke voeding folaat bevat en hoe je aan deze hoeveelheden komt.

Tot wanneer slik je foliumzuur?

Het advies loopt tot en met de tiende week van je zwangerschap. Je telt vanaf de eerste dag van je laatste menstruatie.[3]


Na die 10 weken is de neurale buis gesloten, dus doorslikken heeft dan geen invloed meer op dat risico.


Dat betekent niet dat je na week 10 móét stoppen. Foliumzuur past prima in je dagelijkse routine, zeker omdat je ADH tijdens de zwangerschap en de borstvoeding hoger ligt.

foliumzuur zwangerschap: een zwangere vrouw drinkt een groene smoothie

Foliumzuur vergeten of te laat begonnen?

Foliumzuur een dag vergeten

Geen stress. Je bouwt je folaatstatus op door foliumzuur langere tijd consequent te slikken. Eén vergeten dag laat die opgebouwde status niet ineens dalen. Neem je tablet later op de dag alsnog, of ga de volgende dag gewoon verder.[3]


Te laat begonnen?

Niet iedereen is al met alle adviezen bezig zodra ze zwanger wil worden. Je bent zeker niet de enige die niet precies vier weken vooraf is begonnen.[6]


Begin dan zo snel mogelijk. Elk beetje dat je folaatstatus stijgt, is beter dan niets.

Kun je te veel foliumzuur slikken?

Er zijn geen aanwijzingen dat te veel folaat uit voeding schadelijk is.[2] Voor foliumzuur en actief folaat uit supplementen samen geldt wel een bovengrens van 1.000 microgram per dag voor volwassenen, ook tijdens de zwangerschap en de borstvoeding.[7]


De reden: een hoge inname van foliumzuur uit tabletten kan het opsporen van een vitamine B12-tekort moeilijker maken.[2] 


Neem daarom niet meer dan de aangegeven dosering.

foliumzuur zwangerschap: een zwangere vrouw neemt een supplement in.

Foliumzuur of actief folaat?

Bij het kiezen van een zwangerschapssupplement kom je al snel twee vormen tegen: foliumzuur en actief folaat. De discussie over welke vorm 'beter' is, kan behoorlijk overweldigend zijn.[8] Bij Laveen kiezen we bewust voor actief folaat, maar de argumenten voor beide vormen liggen dicht bij elkaar.


Om je te helpen een goed onderbouwde keuze te maken, zetten we op deze pagina alle feiten en argumenten naast elkaar.

Bronnen

  1. Verordening (EU) nr. 1135/2014 van de Commissie, gezondheidsclaim over foliumzuur en neuraalbuisdefecten (2014). eur-lex.europa.eu/eli/reg/2014/1135/oj
  2. Voedingscentrum. Foliumzuur (vitamine B11). www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/foliumzuur.aspx
  3. Apotheek.nl. Foliumzuur. www.apotheek.nl/medicijnen/foliumzuur
  4. Voedingscentrum. Welke supplementen moet ik slikken als ik zwanger ben? www.voedingscentrum.nl/nl/zwanger-en-kind/zwanger/welke-supplementen-moet-ik-slikken-als-ik-zwanger-ben-.aspx
  5. Keuringsraad. Claims database. keuringsraad.nl/claims-database/
  6. Lareb. Veel zwangere vrouwen gebruiken foliumzuur te kort (2021). www.lareb.nl/news/veel-zwangeren-gebruiken-foliumzuur-te-kort
  7. EFSA NDA Panel. Scientific opinion on the tolerable upper intake level for folate. EFSA Journal, 2023;21(11):e08353. pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10641704/
  8. Lareb. Actief folaat is niet beter dan foliumzuur bij een zwangerschap(swens) (2024). www.lareb.nl/news/actief-folaat-is-niet-beter-dan-foliumzuur-bij-een-zwangerschap-swens/

Folaat of foliumzuur: wat is het verschil?

Folaat is de vorm die van nature in voeding zit. Foliumzuur is een synthetische vorm die in supplementen en verrijkte voedingsmiddelen gebruikt kan worden. Er bestaat ook 'actief folaat', wat een lichaamseigen vorm is die ook in supplementen kan worden gebruikt. Lees meer op onze pagina folaat of foliumzuur.

Waar zit foliumzuur in?

Folaat komt van nature voor in groenten (vooral de groene soorten), volkorenproducten en brood, vlees en zuivel.

Heet foliumzuur vitamine B9 of B11?

In Nederland heet het vitamine B11. In sommige andere landen noemen ze het vitamine B9. Het gaat altijd om dezelfde vitamine. (Ja, erg verwarrend.) In Engelstalige bronnen zie je ook folic acid (foliumzuur) en folate (folaat).

Wat mag niet samen met foliumzuur?

Foliumzuur heeft wisselwerkingen met een aantal medicijnen, zoals fenytoïne (tegen epilepsie) en bepaalde medicijnen tegen kanker. Dat speelt vooral bij hoge doseringen. Gebruik je medicijnen? Overleg dan met je arts of apotheker.

Pinterest

Geschreven door Lydia

Gecontroleerd door Jo

Terug naar blog